Aldo Conterno | E. Pira & Figli (Chiara Boschis) | Cavallotto | Ceretto | Giacomo Fenocchio | Massolino | Pio Cesare
Genesteld in de glooiende heuvels van de Italiaanse regio Piëmont, is Barolo een van de meest gewaardeerde wijnproducerende gebieden ter wereld. Bekend als de "Koning der Wijnen en de Wijn der Koningen", staat Barolo bekend om zijn krachtige, complexe en bewaarwaardige rode wijnen die uitsluitend van de Nebbiolo-druif worden gemaakt. Deze prestigieuze wijnregio, die ongeveer 1.700 hectare beslaat, ligt in de Langhe-heuvels, ten zuiden van de stad Alba.
De geschiedenis van Barolo-wijn gaat terug tot de 19e eeuw, hoewel Nebbiolo-wijnstokken al lang daarvoor in de regio werden verbouwd. De moderne stijl van Barolo als een droge, tanninerijke wijn werd ontwikkeld in het midden van de 19e eeuw, grotendeels dankzij de invloed van de Marchesi di Barolo, met name Giulia Falletti, en de oenologische expertise van Louis Oudart, een Franse wijnmaker.
Voorheen waren Barolo-wijnen vaak zoet of halfzoet door onvolledige gisting. Oudart introduceerde technieken die een volledige gisting van Nebbiolo mogelijk maakten, waardoor het werd omgevormd tot de droge, robuuste wijn die wereldwijd bekend is geworden. Tegen het einde van de 19e eeuw had Barolo zich gevestigd als een favoriet onder de Italiaanse adel en de Europese aristocratie.
"Barolo is Italië's grootste rode wijn, een klassieker in elke zin van het woord." -Antonio Galloni, Vinous
Terroir van Barolo:
Het terroir van Barolo is een van de meest bepalende kenmerken. De wijngaarden van de regio liggen voornamelijk op zuidhellingen op hoogtes tussen 200 en 400 meter, wat optimale zonlicht- en drainageomstandigheden biedt voor de Nebbiolo-druif. Het klimaat is continentaal met mediterrane invloeden, gekenmerkt door hete zomers, koude winters en aanzienlijke temperatuurverschillen tussen dag en nacht, wat helpt bij de ontwikkeling van de complexe smaken en aroma's van de druif.
De bodems van Barolo bestaan voornamelijk uit twee hoofdtypen: Tortoniaans en Helvetisch (of Serravalliaans). De Tortoniaanse bodems, te vinden in het westelijke deel van de regio, zijn vruchtbaarder en rijker aan magnesium, en produceren wijnen die over het algemeen zachter en aromatischer zijn. De Helvetische bodems, overheersend in het oostelijke deel, zijn rijker aan zandsteen en kalksteen, wat leidt tot wijnen die gestructureerder en tanninerijker zijn.
Subzones en Cru-systeem
Barolo is verdeeld in 11 gemeenten, waarvan de meest opmerkelijke La Morra, Barolo, Serralunga d'Alba, Monforte d'Alba en Castiglione Falletto zijn. Elke gemeente heeft zijn eigen unieke microklimaat en bodemsamenstelling, wat bijdraagt aan het diverse aanbod van Barolo-wijnen.
De regio hanteert ook een "cru"-systeem, vergelijkbaar met Bourgondië, waarbij specifieke wijngaarden, bekend als "crus", worden erkend om hun uitzonderlijke kwaliteit. Enkele van de beroemdste crus zijn Cannubi, Brunate, Rocche dell’Annunziata en Vigna Rionda.
Wijnbouw en Rijping: Traditionele versus Moderne Benadering
Barolo-wijnen staan bekend om hun strenge productievoorschriften. Volgens de wet moet Barolo minimaal drie jaar rijpen, waarvan minimaal 18 maanden in houten vaten. Voor de aanduiding "Riserva" wordt de rijpingsperiode verlengd tot vijf jaar. Traditionele Barolo-wijnbouw omvat lange maceratieperiodes en langdurige rijping in grote Slavonische eikenhouten vaten, terwijl moderne benaderingen kortere maceratietijden en kleinere Franse eikenhouten vaten kunnen gebruiken om toegankelijkere wijnen met zachtere tannines te produceren.
Kenmerken en Bewaarpotentieel
Barolo is beroemd om zijn complexe bouquet, dat prachtig evolueert met de leeftijd. Jonge Barolo's vertonen vaak aroma's van teer, rozen en rode bessen, met smaken van kers, pruim en zoethout. Met de tijd ontwikkelen ze secundaire en tertiaire tonen van truffels, tabak, leer en kruiden. De hoge tannine- en zuurgraad geven Barolo zijn opmerkelijke bewaarpotentieel, waarbij vaak een decennium of meer nodig is om zijn hoogtepunt te bereik.
Barolo-producenten in Traditionele Stijl:
Giacomo Conterno, Bartolo Mascarello, Aldo Conterno, Giuseppe Rinaldi, Bruno Giacosa, Cavallotto, Francesco Rinaldi, Oddero, Luigi Pira
Barolo-producenten in Moderne Stijl:
Chiara Boschis (E. Pira & Figli), Elio Altare, Vietti, Paolo Scavino, Luciano Sandrone, Domenico Clerico, Roberto Voerzio, Renato Ratti, La Spinetta
